Bron: Wetenschap24.nl
Tot nu toe dachten wetenschappers dat de intelligentie, het IQ, gedurende het leven nauwelijks verandert. Het blijkt echter dat veranderingen in het volume van bepaalde hersengebiedjes tijdens de puberteit de intelligentiescore flink omhoog kunnen krikken - of omlaag.
Volgens een artikel in Nature kan het IQ wel degelijk veranderen, en wel zonder dat daar iets radicaals als een hersenbeschadiging aan te pas komt. Tijdens het opgroeien zijn hersenen nog volop in ontwikkeling. Sommige hersengebieden kunnen daarbij in volume toe- of afnemen ten opzichte van de rest van de hersenen. Deze af- en toenames kunnen leiden tot verandering in het IQ.
Drie soorten IQ
Een groep Britse onderzoekers heeft een groep van 33 tieners een aantal IQ-testen laten doen begeleid door hersenscans. De pubers zijn getest in 2004 en in 2008, toen ze al min of meer volwassen waren. De wetenschappers keken in dit onderzoek naar drie soorten IQ. Namelijk het verbale (o.a. taalgevoel, algemene kennis, geheugen), performale (o.a. zien wat er ontbreekt in een plaatje, visuele puzzels) en het algemene IQ van de kinderen.
Individueel grote veranderingen
Gemiddeld bleef het IQ gedurende de vier jaar redelijk constant. Maar individueel waren er soms grote veranderingen te zien. Het verbale, performale en algehele IQ was bij sommige van de kinderen in die paar jaar tijd tot wel twintig punten omlaag geschoten. En bij anderen tot wel twintig punten omhoog. De veranderingen in de scores van de pubers konden maar voor ongeveer vijftig procent door 'natuurlijke schommelingen' verklaard worden. Er moest dus nog een oorzaak zijn.
Volume hersengebiedjes
Die andere oorzaak zagen de onderzoekers toen ze de hersenscans van de kinderen gingen analyseren. De toe- of afname van het verbale en performale IQ (en daarmee ook het algehele IQ) bleek samen te hangen met veranderingen in het volume van twee specifieke hersengebiedjes. Opvallend genoeg ging het hierbij niet om hersengebieden die traditioneel in verband worden gebracht met intelligentie. Veranderingen in het verbale IQ hingen samen met veranderingen in het zogenoemde motorische spraakgebied in de linkerhersenhelft. En veranderingen in het performale IQ met veranderingen in de voorste kwab van de kleine hersenen.
Bij het onderzoek is niet gekeken naar hoe het precies kan dat de hersengebiedjes relatief toe- of afnamen ten opzichte van de rest van het hersenvolume. Ook is niet onderzocht of deze gebiedjes gericht getraind kunnen worden.